Almanya’daki Max Planck Dünya Dışı Fizik Enstitüsü liderliğindeki uluslararası bir araştırma ekibi, Şili’deki Çok Büyük Teleskop Girişimölçeri (VLTI) verilerini analiz ederek Samanyolu galaksisinin merkezinde rekor kıran bir yıldız keşfetti. Galaksinin kalbindeki süper kütleli kara delik Sagittarius A* etrafında dönen S301 adlı yıldız, en yakın geçişinde ışık hızının yüzde sekizini aşan bir sürate ulaşıyor.
S301, Sagittarius A*’nın etrafında son derece dar ve eliptik bir yörüngede ilerleyerek bir tam turunu yalnızca 8,7 yılda tamamlıyor. Yıldız, kara deliğe Dünya ile Güneş arasındaki mesafenin yalnızca 12 katı kadar yaklaşıyor.
Güneş’in yaklaşık 4,3 milyon katı kütleye sahip olan Sagittarius A* kara deliğinin gizemlerini çözmek açısından büyük önem taşıyan bu keşif, Einstein’ın genel görelilik teorisi için kritik bir sınav niteliği taşıyor. Teoriye göre, dönen devasa bir kara delik uzay-zaman dokusunu da sürükleyerek etrafındaki nesnelerin yörüngelerinde sapmalara neden oluyor.
Kara deliğe daha önce görülmemiş derecede yakın geçen S301’in yörüngesindeki bu kaymaların yaklaşık on yıl içinde doğrudan ölçülebilecek seviyeye gelmesi bekleniyor. Bu durum, bilim insanlarına süper kütleli bir kara deliğin kendi ekseni etrafındaki dönüş hızını ilk kez doğrudan hesaplama imkanı sunacak.
Yıldızın aşırı eliptik yörüngesinin geçmişte bir ikili yıldız sistemine ait olduğuna işaret eden araştırmacılar, kara deliğe fazla yaklaşan ikiliden birinin uzaya savrulduğunu, S301’in ise kara deliğin kütleçekimine kapılarak mevcut yörüngesine hapsolduğunu tahmin ediyor. Yıldızın kara deliğe bir sonraki en yakın geçişini 2031’de gerçekleştirmesi öngörülüyor. Gökbilimciler, yeni nesil teleskoplarla bu olayı izleyerek evrenin temel fizik kurallarını incelemeyi planlıyor.
