Bazı bankaların sunduğu ‘Ödeme İste’ özelliği, tanıdıklar aracılığıyla hızlı para transferi sağlarken, siber dolandırıcıların yeni mağduriyet yöntemi haline geldi. Sosyal medyada bu yöntemle dolandırıldığını belirten kullanıcıların paylaşımları artış gösterdi.
Adli Bilişim Uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, ‘Ödeme İste’ özelliğinin kötüye kullanılarak ‘kapora tuzağı’na dönüştürüldüğünü belirtti. Kırık, vatandaşları bu konuda dikkatli olmaları yönünde uyardı.
İnternet üzerinden araç veya ev alım satım işlemleri yapanlar, siber dolandırıcıların hedefi olabiliyor. Dolandırıcılar, mobil bankacılık uygulamalarındaki ‘Ödeme İste’ özelliğini kullanarak vatandaşları mağdur etmeye başladı. Bu yöntemde, dolandırıcılar kendilerini devlet memuru veya şehir dışında bulunan bir kişi olarak tanıtarak güven oluşturuyor.
Güven tesis edildikten sonra dolandırıcılar, kapora göndermek istediklerini belirterek asıl tuzağı devreye sokuyor. Dolandırıcılar kendi IBAN’ları yerine, satıcının IBAN’ını sisteme girerek ödeme talebini oluşturuyor. Talebin kapora ödemesi gibi sunulmasıyla, alıcı işlemi onayladığında para kendi hesabından satıcının hesabına değil, dolandırıcının yönlendirdiği hesaba aktarılıyor.
Prof. Dr. Kırık, dolandırıcının IBAN’ı satıcınınki olarak gösterip, ‘kapora göndereceğim’ diyerek oluşturduğu taleple paranın satıcının hesabından dolandırıcıya aktarıldığını açıkladı. Vatandaşın heyecanla açıklamaları okumadan işlemi onaylamasıyla, kapora aldığını sanarken aslında dolandırıcıya para göndermiş oluyor.
İşlemlerde açıklama kısmının eksik olması, mağduriyetin tespitini ve hukuki süreci zorlaştırabiliyor. Savcılık veya mahkeme süreçlerinde, açıklama kısmının boş olması nedeniyle satıcının mağduriyetinin kanıtlanması güçleşiyor.
Dolandırılmamak için vatandaşların kapora işlemlerinde açıklama bölümüne dikkat etmesi ve ‘Şu ilan kapora bedeli.’ gibi açıklamalar yazması gerekiyor. ‘Onay gelecek, onaylamanız gerekir’ veya ‘Devlet memuruyum, şehir dışındayım’ gibi ifadeler kullanan kişilere itibar edilmemeli.
Dolandırıldığını fark edenler, vakit kaybetmeden bankalarını arayarak şüpheli işlem bildirimi yapmalı. İşlem provizyonda ise iptal edilebilir. Mağdurlar, evrak, görüntü, IBAN ve mobil bankacılık ekran görüntülerini saklayarak savcılığa suç duyurusunda bulunmalı, gerekirse banka ve tüketici mahkemelerine başvurmalı.
Dolandırıcılar, internet sitelerindeki güvenli alışveriş sistemlerini devre dışı bırakmak için ‘komisyon ödemeyelim’ bahanesiyle kullanıcıları kandırmaya çalışıyor. Ayrıca, kendilerini noter, savcı veya hakim olarak tanıtan kişilere itibar edilmemeli ve para gönderilmemeli. Bu tür yönlendirmelerle yapılan işlemler, kişiyi hukuki sorunlarla karşı karşıya bırakabiliyor.
