Arabulucu ülke Pakistan, Amerika Birleşik Devletleri ile İran İslam Cumhuriyeti arasında barış anlaşmasına varıldığını duyurdu. Yoğun görüşmelerin ardından taraflar, Lübnan dahil tüm cephelerdeki askeri operasyonları derhal ve kalıcı olarak sonlandırdı. Anlaşmanın resmi imza töreni 19 Haziran Cuma günü İsviçre’de gerçekleşecek.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, ABD ve İran’ın çatışmaya diplomatik bir çözüm bulma konusundaki bağlılıklarına teşekkür etti. Şerif, bu arabuluculuk sürecinde Katar, Suudi Arabistan ve Türkiye’nin liderliklerine de takdirlerini sundu. Anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte, arabulucular bu hafta teknik görüşmeler ve imza töreni için hazırlık toplantıları düzenleyecek.
Pakistan’ın duyurusunun ardından ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nda savaşın başlamasıyla kurulan ABD ablukasını kaldırdığını açıkladı. Trump, İran ile anlaşma sağlanmasını tebrik ederek, Hürmüz Boğazı’nın ücretsiz açılmasına ve ABD’nin deniz ablukasının derhal kaldırılmasına izin verdiğini belirtti.
Başkan Trump, sosyal medya paylaşımında, İran limanlarına yönelik ABD ablukasının kaldırılacağını vurguladı. “Tüm tarafları tebrik ediyoruz. Hürmüz Boğazı’nın herhangi bir ücret veya kısıtlama olmaksızın deniz trafiğine tamamen açılmasını resmen onaylıyor, buna eş zamanlı olarak ABD Deniz Kuvvetleri tarafından uygulanan ablukanın derhal kaldırılması talimatını veriyorum” ifadelerini kullandı. Trump, dünya gemilerine “makinelerinizi çalıştırın, petrol akmaya başlasın” çağrısı yaptı.
İran devlet televizyonu, silahlı kuvvetlerin ve halkın düşman karşısındaki direncini, ABD’yi savaşın sona erdiğini kabul etmek zorunda bırakan temel etken olarak yorumladı. Pakistan Başbakanı Şerif’in açıklamasının ardından yayımlanan haberde, “Silahlı kuvvetlerin ve halkın cani düşman karşısındaki direnci, ABD’yi savaşın sona erdiğini kabul etmek zorunda bıraktı” ifadesine yer verildi.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, ABD ile İran arasındaki anlaşmayı eleştiren kesimlere tepki gösterdi. Vance, söz konusu anlaşmanın Amerika Birleşik Devletleri’nin çıkarlarına uygun olduğunu savundu. X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, henüz nihai anlaşmanın imzalanmadığını ve medyaya sızdırılan maddelerin tam gerçeği yansıtmadığını kaydetti.
Vance, anlaşma imzalandığında bunun hem ülkesinin hem de İran’ın lehine olacağını ileri sürdü. İsim vermeden eleştirenlere yönelik, “Bir ay önce Donald Trump’ın tarihi bir başkan olduğunu söyleyenler, şimdi doğrulanmamış medya haberlerine dayanarak anlaşmayı eleştiriyor. Ayrıca, İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun söylediği tek kelimeye bile güvenilmeyeceğini söyleyenler, isimsiz kaynaklardan gelen sosyal medya paylaşımlarına inanıyor” yorumunu yaptı.
Başkan Yardımcısı Vance, anlaşma sürecinde İran’a nakit ödeme yapılmayacağını veya fonlarının serbest bırakılmayacağını belirtti. İran’ın ancak anlaşma şartlarına uyduğunu göstermesinin ardından ekonomik olarak süreçten faydalanacağını vurguladı. Vance, bu anlaşmanın bölgeyi yeniden şekillendirme ve kalıcı barışa yol açma potansiyeli taşıdığını dile getirdi.
